Strategie behawioralne jako elementy sztuki życia w społeczeństwie ryzyka

Abstrakt

Artykuł poświęcony jest problematyce znalezienia i opanowania społecznie produktywnych oraz konstruktywnych form realizacji kreatywności życiowej w warunkach społeczeństwa ryzyka. Współczesne społeczeństwo ukraińskie wykazuje oznaki społeczeństwa ryzyka: działania wojenne, niestabilność społeczno-polityczna, kryzys gospodarczy, nasilenie procesów migracyjnych, komplikacje w praktykach społecznych, pluralizacja strategii i stylów życia, pogłębiająca się rozbieżność między nowym systemem wymagań a możliwościami jednostki. Zjawiska te stają się niezwykle złożonymi współrzędnymi, w których przebiega proces życia jednostki.
Omówiono problem sztuki życia w społeczeństwie ryzyka. Scharakteryzowano podstawowe elementy sztuki życia w społeczeństwie ryzyka: „kultura siebie”, „sztuka wspólnego życia z innymi”, kultura wolności, kultura myślenia, kultura ryzyka, kultura temporalna oraz „sztuka życia ekologicznego”. Uzasadniono zasadność włączenia sztuki życia jako wartościowo-znaczeniowej podstawy do indywidualnego paradygmatu edukacyjnego.
Podkreślono, że na poziomie życia indywidualnego narasta problem bezpieczeństwa egzystencjalnego, wynikający z faktu, iż jednostka w społeczeństwie ryzyka znajduje się w stanie długotrwałego stresu związanego z troską o własny dobrostan, zdrowie (fizjologiczne, psychiczne, duchowe, społeczne), autentyczność, wymiar temporalny oraz życie osobiste jako całość.