Kryteria, wskaźniki ukształtowania gotowości do działalności kierowniczej menedżerów organizacji

Abstrakt

W artykule jest ona rozważana jako cecha, na podstawie której określa się poziom rozwoju, ukształtowanie umiejętności zawodowych, w szczególności gotowość do działalności kierowniczej przyszłych menedżerów organizacji. Każda cecha przejawia się w określonych wskaźnikach. Zgadzamy się z opinią L. Bielovej, T. Lukinej, O. Postupnej i T. Chlebnikovej, że przy opracowywaniu wskaźników gotowości należy przestrzegać następujących zasad: tworzone wskaźniki powinny określać gotowość przyszłego specjalisty do przyjęcia ciągłych zmian w aktywności zawodowej; oceniać nie tylko wynik, ale także proces; ocena gotowości dokonywana jest według głównych funkcji charakterystycznych dla określonej działalności zawodowej. Biorąc pod uwagę zmiany w zawodzie menedżera, które są spowodowane nowoczesnymi warunkami społeczno-ekonomicznymi i specyfiką jego środowiska zawodowego, badaczka H. Zolotariova, która badała sposoby kształtowania kultury zarządzania personelem w procesie szkolenia zawodowego, wyróżnia kryteria powstawania tego zjawiska, które odzwierciedlają harmonijne połączenie cech zawodowych i społecznokomunikacyjnych: rozwinięte myślenie strategiczne, wysoka inteligencja, rozwinięta komunikacja ustna i pisemna, wysokie kompetencje zawodowe, umiejętność sprawnej organizacji realizacji decyzji zarządczych, jednoczenie ludzi do osiągania wyznaczonych celów, umiejętność rozwiązywania niestandardowych zadań, uwzględnianie indywidualnych cech pracowników, rozwiązywanie sytuacji konfliktowych, umiejętność podejmowania umiarkowanego ryzyka, umiejętność delegowania uprawnień, pewność siebie, samokontrola, inicjatywa, chęć samorozwoju, przedsiębiorczość, determinacja, odporność na stres. Opierając się na zasadach podejścia kulturologicznego i zasadach teoretycznych określających cechy kultury zawodowej i zawodowo-pedagogicznej nauczyciela,
kryteriach doboru umiejętności charakteryzujących kulturę zarządzania, a także cechach charakterologicznych i proceduralnych aspektach działania nauczyciela jako menedżera edukacji. Zdefiniowany przez naukowca zespół umiejętności kierowniczych nauczyciela reprezentowany jest przez grupy następujących umiejętności: intelektualne (analizowanie, porównywanie, abstrahowanie, uogólnianie, precyzowanie, rysowanie analogii, fantazjowanie, umiejętności improwizacji  edagogicznej), organizacyjnokomunikacyjne (ustalanie konkretnych zadań wychowawczo-edukacyjnych z uwzględnieniem wieku i cech indywidualnych uczniów oraz cech
społeczno-psychologicznych zespołu; planowanie i analizowanie procesu wychowawczego z pozycji psychologicznej, dydaktycznej, metodycznej z uwzględnieniem współczesnych wymagań; racjonalne dobieranie skutecznych form, metod i środków nauczania i wychowania, określanie wyników przyswajania przez uczniów materiału programowego, poziomu ich wychowania i rozwoju; kierowanie działalnością edukacyjną uczniów i kształtowanie w nich ogólnych umiejętności i zdolności edukacyjnych.