Pogodzenie najpełniejszego dobra dziecka i prawa do edukacji w stanie wojennym w Ukrainie

  • Taisa TOMLІAK Absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Pedagogicznej im. M.P. Drahomanow, Kijów, Ukraina; Starszy wykładowca Wydziału Prawa Winnickiego Narodowego Uniwersytetu Rolniczego, Winnica, Ukraina https://orcid.org/0000-0001-9147-1470
Słowa kluczowe: prawo do nauki, dobro dziecka, stan wojenny, wojna, mieszana forma edukacji, integracyjny system edukacji, edukacja pozaszkolna

Abstrakt

Edukacja dzieci jest podstawą ich wszechstronnego rozwoju: intelektualnego, duchowego, fizycznego i kulturalnego. Od edukacji zależy socjalizacja i dobro dziecka, rozwój wykształconego społeczeństwa i całego państwa. Pomimo stanu wojennego wprowadzonego w Ukrainie 24 lutego 2022 roku, rok szkolny 2022-2023 rozpoczął się punktualnie 1 września 2022 roku, z uwzględnieniem sytuacji bezpieczeństwa w poszczególnych miejscowościach w formie mieszanej. W ten sposób Ministerstwo Edukacji i Nauki Ukrainy w najbardziej bezpiecznych rejonach kraju dało rodzicom prawo wyboru formy kształcenia swoich dzieci – w trybie stacjonarnym lub zdalnym. Naszym zdaniem, jest to właściwe podejście do organizacji procesu edukacyjnego dla małych dzieci. W końcu to rodzice są osobiście odpowiedzialni za zapewnienie dziecku prawa do edukacji. W obowiązującym ustawodawstwie nie ma jednak zapisu o najwyższym dobru dziecka, które ma być brane pod uwagę przez rodziców i władze państwowe w przypadku uzyskania przez dziecko pełnego wykształcenia średniego ogólnego. Uważamy, że uwzględnienie najlepszego interesu dziecka w procesie edukacyjnym w stanie wojennym na Ukrainie jest ważne, ponieważ wpływa to na bezpieczeństwo, życie i zdrowie dziecka, a to właśnie edukacja dziecka odgrywa ważną rolę w kształtowaniu społeczeństwa i jest kluczem do sukcesu rozwijającego się państwa. W ramach przeprowadzonego badania autor dochodzi do wniosku, iż zapewnienie najlepszego interesu dziecka w procesie edukacyjnym w okresie stanu wojennego oznacza kontynuowanie edukacji dziecka w warunkach bezpiecznych dla życia i zdrowia, w szczególności w formie zdalnej (w tym gdy dziecko przebywa poza terytorium Ukrainy), nawet jeśli będzie to prowadziło do obniżenia jakości zdobywanej przez dziecko wiedzy. Zatem zapewnienie dobra dziecka wraz z konstytucyjnym prawem do edukacji, nawet w stanie wojennym, jest priorytetem dla naszego państwa.

Bibliografia

Pro vvedennia voiennoho stanu v Ukraini: Ukaz Prezydenta Ukrainy vid 24.02.2022 r. №64/2022. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/64/2022#Text (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini: Ukaz Prezydenta Ukrainy vid 14.03.2022 r. №133/2022. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/133/2022#n2 (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini: Ukaz Prezydenta Ukrainy vid 18.04.2022 r. №259/2022. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/259/2022#n2 (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini: Ukaz Prezydenta Ukrainy vid 17.05.2022 r. №341/2022. URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/341/2022#n2 (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro zatverdzhennia Ukazu Prezydenta Ukrainy «Pro vvedennia voiennoho stanu v Ukraini»: Zakon Ukrainy vid 24.02.2022 r. № 2102-IKh. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2102-20#Text (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro zatverdzhennia Ukazu Prezydenta Ukrainy «Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini»: Zakon Ukrainy vid 15.03.2022 r. № 2119-IKh. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2263-20#Text (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro zatverdzhennia Ukazu Prezydenta Ukrainy «Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini»: Zakon Ukrainy vid 22.05.2022 r. № 2263-IKh. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2102-20#Text (data zvernennia: 16.06.2022).

Pro zatverdzhennia Ukazu Prezydenta Ukrainy «Pro prodovzhennia stroku dii voiennoho stanu v Ukraini»: Zakon Ukrainy vid 21.04.2022 r. № 2212-IKh. (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2102-20#Text (data zvernennia: 16.06.2022).

Ofitsiinyi sait Ministerstva osvity i nauky Ukrainy: https://mon.gov.ua/ua data zvernennia: 16.06.2022).

Zakon Ukrainy «Pro osvitu» vid 05.09.2017 roku № 2145-VIII (2017). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2145-19#Text.

Simeinyi kodeks Ukrainy vid 10.01.2002 roku № 2947-III (2002). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2947-14#Text.

Zakon Ukrainy «Pro okhoronu dytynstva» vid 26.04.2001 roku № 2402-III (2022). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/2402-14#Text (data zvernennia 16 travnia 2022 roku).

Konventsiia pro prava dytyny vid 20 lystopada 1989 roku URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/995_021#Text (1989). (data zvernennia 16 travnia 2022 roku).

Konstytutsiia Ukrainy vid 28.06.1996 roku № 254k/96-VR (1996). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/254%D0%BA/96-%D0%B2%D1%80#Text.

Rishennia Konstytutsiinoho Sudu Ukrainy u spravi za konstytutsiinym podanniam 50 narodnykh deputativ Ukrainy pro ofitsiine tlumachennia polozhen chastyny tretoi statti 53 Konstytutsii Ukrainy "derzhava abezpechuie dostupnist i bezoplatnist doshkilnoi, povnoi zahalnoi serednoi, profesiino-tekhnichnoi, vyshchoi osvity v derzhavnykh i komunalnykh navchalnykh zakladakh" (sprava pro dostupnist i bezoplatnist osvity) vid 04 bereznia 2004 roku Sprava № 1-4/2004 (2004). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/v005p710-04#n54 (data zvernennia 16 travnia 2022 roku).

Rishennia YeSPL u spravi «M. S. proty Ukrainy» vid 11 lypnia 2017 roku. Zaiava № 2091/13. (2017). URL: https://bh.cn.court.gov.ua/sud2501/pres-centr/news/%20405888/.

Deklaratsiia pro bezpeku shkil. (2022). URL: https://protectingeducation.org/wp-content/uploads/documents/documents_safe_schools_declaration_ukrainian.pdf.

Rozporiadzhennia Kabinetu Ministriv Ukrainy vid 04 serpnia 2021 roku № 898-r «Pro zatverdzhennia planu zakhodiv shchodo realizatsii Deklaratsii pro bezpeku shkil». (2021). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/898-2021-%D1%80#Text

Ofitsiinyi sait Ministerstva osvity i nauky Ukrainy. (2022). URL: https://mon.gov.ua/ua/osvita/inklyuzivne-navchannya/statistichni-dani.

Ofitsiinyi sait Heneralnoho prokurora Ukrainy. (2022). URL: https://www.gp.gov.ua/.

Stattia v elektronnomu vydanni Tsenzor.net. (2022). URL: https://censor.net/ua/news/3343224/rashysty_valtuyut_dvorichnyh_ta_tryrichnyh_diteyi_denisova.

Stattia v elektronnomu vydanni Tsenzor.net. (2022). URL: https://censor.net/ua/video_news/3343161/yznasylovaly_8letnyuyu_devochku_y_otjaly_zapravku_okupanty_obgovoryuyut_zvirstva_armiyi_rf_v_ukrayini

Zakon Ukrainy «Pro povnu zahalnu seredniu osvitu» vid 16.01.2020 roku № 463-IX (2020). URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/463-20#Text

Zakon Ukrainy «Pro pozashkilnu osvitu» vid 22.06.2000 roku № 1841-III (2020) URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1841-14#Text

Salamanska deklaratsiia pro pryntsypy, polityku ta praktychnu diialnist u haluzi osvity osib z osoblyvymy osvitnimy potrebamy, pryiniata Vsesvitnoiu Konferentsiieiu shchodo osvity osib z osoblyvymy osvitnimy potrebamy: dostup i yakist 1994 roku. (1994) URL: https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/995_001-94#Text.

Opublikowane
2023-02-28
Dział
EDUKACJA W WARUNKACH WOJNY I WSPÓŁCZESNYCH WYZWAŃ GEOPOLITYCZNYCH