Creativity in education: managerial and psychological aspects

Andrzej  MIRSKI

doi:10.38014/ehs-ss.2021.4.02

Autor

Andrzej MIRSKI Doctor of Psychology, Professor, Academia Krakowska im. Andrzej Fritsch Modzhevsky, Krakow, Poland

##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:

https://doi.org/10.38014/ehs-ss.2021.4.02

Słowa kluczowe:

kreatywność, edukacja, zarządzanie, informacja, wiedza, nauczyciel, rozwój kultury, rozwój osobisty

Abstrakt

Tematem przewodnim artykułu jest problematyka kreatywności w edukacji, ze szczególnym uwzględnieniem aspektów psychologicznych i menedżerskich (czy potrafimy zarządzać kreatywnością?). Jej znaczenie jest szczególnie duże w epoce postindustrialnej opartej na informacji, wiedzy i kreatywności. Ponieważ celem edukacji jest przygotowanie ucznia do świata, w którym będzie żył i funkcjonował, powinna ona zmierzać do pobudzenia potencjału twórczego ucznia. Z natury człowiek jest twórczą jednostką. Celem edukacji jest rozwój intelektualny i indywidualny ucznia, dlatego też powinno się dążyć do rozwoju potencjału twórczego ucznia i twórczego stylu życia. Cztery najważniejsze aspekty kreatywności to dyspozycje, osiągnięcia, proces i presja otoczenia. W procesie edukacji najważniejsza jest koncentracja na rozwijaniu twórczości w sensie dyspozycji (potencjału twórczego). Potrzebne jest do tego jak najpełniejsze zapoznanie się z dorobkiem wielkich
mistrzów kultury, nauczenie się szanowania, gromadzenia i rejestrowania czy utrwalania własnego (choćby skromnego) dorobku, opanowanie podstaw procesu twórczego, stworzenie środowiska sprzyjające kreatywności.

Bibliografia

Amabile, T. (1983). The Social Psychology of Creativity. New York: Springer-Verlag Publishers.

Amabile, T. (1989). Growing Up Creative. Buffalo, NY: The Creative Education Foundation Press.

Amabile, T. (1995). “How Creativity Happens.” Presentation at the National Research Symposium on Talent Development, University of Iowa.

Csikszentmihalyi, M. (1996). Creativity: Flow and the Psychology of Discovery and Invention. New York: Harper Collins Publishers.

Dobrołowicz, W. (1995), Psychodydaktyka kreatywności, WSPS, Warszawa.

Gardner, H. (2002), Inteligencje wielorakie. Teoria w praktyce, Media Rodzina, Poznań.

Kozielecki, J. (1997), Transgresja i kultura, Wydawnictwo Akademickie "Żak", Warszawa.

Kozielecki, J. (2001), Psychotransgrecjonizm, Wydawnictwo Akademickie "Żak", Warszawa.

Kwieciński, Z. (1989), Składniki i aspekty edukacji, [in:] H. Muszyński (ed.) Socjalizacja - osobowość - wychowanie, Wyd. Naukowe UAM, Poznań.

Maslow, A. (1962), Towards a Psychology of Being, Princeton, New York.

Maslow, A. (2006), Motywacja i osobowość, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Mooney, R. (1963), A conceptual model for integrating four approaches to the identification of creative talent, [in:] Scientific creativity: Its recognition and development, C.W. Taylor, F. Barren (ed.), Wiley, New York.

Nęcka, E. (1987), Psychologia twórczości, GWP, Gdańsk.

Nęcka, E. (1987), Proces twórczy i jego ograniczenia, Wydawnictwo UJ, Kraków.

Nęcka, E. (2001), Psychologia twórczości, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk.

Nęcka. E. (2002), Wymiary twórczości, [in:] Nowe teorie twórczości. Nowe metody pomocy w tworzeniu, ed. by K.J. Szmidt and K.T. Piotrowski, Oficyna Wydawnicza "Impuls", Kraków.

Olczak, M. (2009), Trening twórczości - współczesna i efektywna forma wychowania przez sztukę, Oficyna Wydawnicza "Impuls", Kraków.

Schank, R.C., Abelson, R.P. (1977), Scripts, plans, goals and understanding, New Jersey, Erlbaum.

Stein, M.I. (1953), Creativity and Culture, "Journal of Psychology", No. 36, pp. 311-322.

Popek, S. (1988), Zdolności i uzdolnienia twórcze - podstawy teoretyczne, [in:] Aktywność twórcza dzieci i młodzieży, red. S. Popek, WSiP, Warszawa.

Popek, S. (2001), Człowiek jako jednostka twórcza, Wydawnictwo UMCS. Lublin.

Proctor, T. (1998), Zarządzanie twórcze, Gebethner & Ska, Warszawa.

Radlińska H. (1947), Oświata dorosłych, Ludowy Instytut Oświaty i Kultury, Warszawa.

Sołowiej J. (1997), Psychologia twórczości, Uniwersytet Gdański, Gdańsk.

Wojnar, I. (1976), Teoria wychowania estetycznego, PWN, Warszawa.